ΚΡΙΣΕΙΣ ΠΑΝΙΚΟΥ

ΚΡΙΣΕΙΣ ΠΑΝΙΚΟΥ

Η διαταραχή πανικού είναι από τις πιο συχνές ψυχικές παθήσεις κατά την οποία ο ασθενής παρουσιάζει αιφνίδια και απρόσμενα επεισόδια έντονου φόβου και άγχους. Μια κρίση πανικού, λοιπόν, έρχεται απροειδοποίητα, χωρίς κάποια φανερή αφορμή ή αιτία, αλλά είναι πολύ σφοδρή. Συνήθως κρατάει 5-10 λεπτά (από τις πρώτες ενδείξεις μέχρι την κορύφωση), αλλά κάποια συμπτώματα μπορεί να κρατήσουν περισσότερο. Κατά τις κρίσεις πανικού, τα ψυχικά συμπτώματα περιλαμβάνουν έντονο φόβο, άγχος, πανικό, αίσθημα επέλευσης τρέλας, αίσθημα απώλειας ελέγχου και επερχόμενου θανάτου.

Άλλα συμπτώματα είναι:

  • Ταχυπαλμία.
  • Πόνο στο στομάχι.
  • Ζαλάδα, ναυτία.
  • Δύσπνοια, αίσθηση πνιγμού.
  • Τρέμουλο ή μούδιασμα στα χέρια.
  • Εξάψεις ή ρίγη.
  • Παραισθήσεις ή παραμορφωμένη αντίληψη.
  • Τρόμος (η αίσθηση ότι κάτι τρομερό πρόκειται να συμβεί που δεν μπορεί να το αποφύγει).
  • Φόβος ότι χάνει τον έλεγχο.
  • Φόβος ότι πεθαίνει.

"«Ο φόβος του πόνου είναι χειρότερος από τον ίδιο τον πόνο»"

Paulo Coelho

Υπεραερισμός ενόψει κινδύνου

O αυξημένος φόβος ή το άγχος μπροστά σε μια τέτοια αφορμή συχνά οδηγεί αυτόματα στην επιτάχυνση της αναπνοής. Υπό φυσιολογικές συνθήκες υπάρχει ισορροπία ανάμεσα στα ποσοστά οξυγόνου και διοξειδίου του άνθρακα στο αίμα. Στην γρήγορη όμως αναπνοή το σώμα προετοιμάζεται για τον κίνδυνο που νομίζει πως έρχεται διοχετεύοντας με αυτό τον τρόπο περισσότερο οξυγόνο στους μυς, ώστε να είναι έτοιμοι για δράση, φυγή. Επειδή όμως στην πραγματικότητα δεν τρεπόμαστε σε φυγή, αλλά συνήθως παραμένουμε καθηλωμένοι από το φόβο, οι μύες δεν δουλεύουν. Όλο αυτό οδηγεί ταυτόχρονα σε μείωση του διοξειδίου του άνθρακα , το οποίο φεύγει με την γρήγορη αναπνοή , και κατά συνέπεια μείωση του ασβεστίου στο αίμα.

Το ασβέστιο όμως είναι που κάνει τους μυς να εργάζονται συνεχόμενα και απαλά, ενώ η μείωσή του προκαλεί μυϊκές συσπάσεις. Αυτό γίνεται αισθητό σαν μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα στο στόμα, στο πρόσωπο, στα χέρια και τα πόδια, αλλά και σφίξιμο στο λαιμό και στο στήθος. Ταυτόχρονα, η αλλαγή στην περιεκτικότητα διοξειδίου του άνθρακα οδηγεί σε μείωση της αιμάτωσης του εγκεφάλου, γιατί όσο πιο βαριά αναπνέεται τόσο πιο λίγο οξυγόνο πηγαίνει στον εγκέφαλο, κι αυτό φέρνει ζαλάδα ή σκοτοδίνη. Όπως είναι αναμενόμενο, τα συμπτώματα αυτά αυξάνουν το φόβο και οδηγούν σε ακόμη πιο γρήγορη αναπνοή. Με τον τρόπο αυτό κλιμακώνεται η κατάσταση και ο πάσχων οδηγείται στον πανικό.

Μερικές πρακτικές αντιμετώπισης:

Η τεχνική της χαρτοσακούλας:

Ένας πολύ απλός και αποτελεσματικός τρόπος για να αποφύγουμε τα δυσάρεστα συμπτώματα του υπεραερισμού είναι να βάλουμε μια μικρή χάρτινη σακούλα μπροστά στο στόμα και τη μύτη μας και να αναπνεύσουμε αργά και ρυθμικά λίγη ώρα μέσα εκεί, ώστε να εισπνεύσουμε ξανά αρκετό διοξείδιο του άνθρακα και να επανέλθει η αναπνοή μας στον κανονικό της ρυθμό.

Έλεγχος της αναπνοής:

Υπάρχουν τεχνικές χαλάρωσης με σκοπό τον περιορισμό της έντασης του ρυθμού της αναπνοής και την απαιτούμενη χαλάρωση.

Τεχνική απόσπασης της προσοχής:

Όταν επικεντρώνεται την προσοχή σας στα συμπτώματα, αυτά συνήθως επιδεινώνονται και αυξάνεται η σοβαρότητα της κρίσης πανικού. Όταν σκέπτεστε αρνητικά, το συναίσθημά σας ακολούθως θα είναι αρνητικό, ο φόβος θα αυξηθεί όπως επίσης θα αυξηθούν και οι πιθανότητες να επέλθει η κρίση πανικού.

Σκέψη->Συναίσθημα ->Συμπεριφορά

Υπάρχουν ειδικές τεχνικές απόσπασης της προσοχής στις οποίες μπορεί να εκπαιδεύσει το άτομο ο θεραπευτής και να βοηθηθεί να χαλαρώσει και να προλάβει μια κρίση πανικού. Κάτι απλό θα μπορούσε να είναι η νοερή απεικόνιση, το να φανταστεί δηλαδή κάτι όμορφο, να εστιάσει την προσοχή του και το μυαλό του σε άλλα ερεθίσματα εκτός των συμπτωμάτων του.

Ωστόσο εκτός από τις άμεσες πρακτικές αντιμετώπισης, απαιτείται το άτομο να διερευνήσει τις αιτίες του άγχους του, τον τρόπο που σκέφτεται και ερμηνεύει τα γεγονότα της ζωής του, τις οικογενειακές του σχέσεις και τον τρόπο που επικοινωνεί με τον εαυτό του και τα άτομα γύρω του. Απαιτείται δηλαδή μια ενδοσκόπηση, κατανόηση εαυτού και τροποποίηση δυσλειτουργικών σκέψεων και συμπεριφορών που οδήγησαν το άτομο σε αυτή τη δύσκολη περίοδο.